Czym jest park logistyczny i jakie korzyści daje przedsiębiorcom?
Na mapie park logistyczny może wyglądać jak kilka dużych prostokątów ustawionych przy węźle drogowym. O jego wartości świadczy jednak to, co dzieje się pomiędzy budynkami. Samochody ciężarowe swobodnie wjeżdżają na teren, dostawy trafiają do odpowiednich doków, pracownicy docierają do obiektu bez wielogodzinnych przesiadek, a najemca może rozwinąć działalność bez przeprowadzki na drugi koniec kraju.
Park logistyczny to zaplanowany kompleks magazynów, centrów dystrybucyjnych, powierzchni biurowych i infrastruktury transportowej, zlokalizowany zazwyczaj w pobliżu autostrady, drogi ekspresowej lub dużej aglomeracji. Może obsługiwać jedną firmę, lecz częściej działa w nim kilku najemców prowadzących niezależne operacje. Łączy ich wspólna lokalizacja, drogi wewnętrzne, place manewrowe, zabezpieczenia oraz zaplecze techniczne.
Z artykułu dowiesz się:
- Co to jest park logistyczny i czym różni się od pojedynczego magazynu.
- Jakie funkcje pełni w łańcuchu dostaw.
- Co obejmuje infrastruktura parku logistycznego.
- Dlaczego położenie obiektu wpływa na czas i koszt transportu.
- Jakie zalety parku logistycznego są najważniejsze dla rozwijających się firm.
- Kiedy park może pełnić funkcję regionalnego hubu logistycznego.
Więcej niż kilka magazynów pod jednym adresem
Pojedyncza hala może stać niemal wszędzie. Park logistyczny powstaje jako większe, zaplanowane środowisko do prowadzenia operacji magazynowych, dystrybucyjnych, a czasem również lekkiej produkcji. Poszczególne budynki tworzą jeden kompleks i korzystają z infrastruktury przygotowanej z myślą o intensywnym ruchu towarowym.
Różnicę najlepiej widać poza ścianami magazynu. Sam budynek kończy się przy bramie. Park obejmuje również drogi dojazdowe, place manewrowe, parkingi, tereny wspólne i system organizacji ruchu. Jego położenie jest analizowane w odniesieniu do tras transportowych, rynków zbytu oraz dostępności pracowników.
Dla przedsiębiorcy oznacza to, że nie musi samodzielnie tworzyć całego otoczenia potrzebnego do obsługi dostaw. Wynajmuje powierzchnię w miejscu, które od początku zostało przygotowane na codzienny przyjazd samochodów ciężarowych, pracę wielu zespołów i zmieniające się natężenie operacji.
Park może składać się z jednego dużego budynku podzielonego na moduły albo z kilku osobnych hal. W obu przypadkach jego istotą pozostaje możliwość ulokowania wielu procesów na jednym, sprawnie skomunikowanym terenie.
Do czego służy park logistyczny?
Park logistyczny przejmuje rolę punktu, w którym towary zatrzymują się pomiędzy dostawcą a kolejnym etapem drogi. Mogą być w nim składowane, dzielone na mniejsze partie, kompletowane i przygotowywane do wysyłki. Część produktów pozostaje w magazynie przez kilka tygodni. Inne opuszczają obiekt jeszcze tego samego dnia.
Jedną z podstawowych funkcji parku logistycznego jest więc utrzymanie ciągłości dostaw. Firma może zgromadzić zapas bliżej odbiorców i uzupełniać go zgodnie z liczbą zamówień. Nie musi wysyłać każdej partii bezpośrednio z zakładu produkcyjnego lub odległego magazynu centralnego.
Park może również obsługiwać redystrybucję. Duża dostawa trafia do centrum dystrybucyjnego, a następnie zostaje podzielona według kierunków dalszego transportu. Towar przywieziony jednym samochodem opuszcza obiekt w kilku mniejszych partiach, przeznaczonych do różnych sklepów albo punktów usługowych.
W obrębie kompleksu mogą odbywać się także operacje związane z pakowaniem, etykietowaniem i obsługą zwrotów. Zakres zależy od profilu najemcy oraz sposobu przygotowania powierzchni. Park daje miejsce, w którym można połączyć kolejne etapy obsługi towaru bez przenoszenia ich między odległymi obiektami.
Lokalizacja jest częścią infrastruktury
W przypadku magazynu adres nie pełni funkcji reprezentacyjnej. Jest jednym z narzędzi operacyjnych.
Park położony w pobliżu autostrady pozwala szybciej włączyć transport do sieci dróg krajowych i międzynarodowych. Mniejsza odległość od węzła ogranicza liczbę kilometrów pokonywanych po drogach lokalnych, na których częściej pojawiają się ograniczenia tonażowe, korki lub zakazy ruchu.
Samo sąsiedztwo trasy szybkiego ruchu nie wystarcza. Trzeba jeszcze sprawdzić, dokąd prowadzi dana droga i jak łączy się z pozostałą siecią. Dobra lokalizacja wynika z kierunku dostaw przedsiębiorstwa. Dla jednej firmy ważniejsze będzie połączenie z Warszawą, dla innej szybki wyjazd w stronę granicy z Niemcami.
Przykładem takiego położenia jest Hillwood Rawicz. Park znajduje się przy drodze ekspresowej S5, na pograniczu województw wielkopolskiego i dolnośląskiego. Taka lokalizacja ułatwia obsługę tras pomiędzy Poznaniem a Wrocławiem, a jednocześnie daje dostęp do dwóch regionalnych rynków pracy.
Lokalizacja wpływa również na dojazd pracowników. Park oddalony od zabudowy może sprawnie obsługiwać transport ciężarowy, ale mieć trudności z zatrudnieniem zespołu. Dlatego podczas planowania inwestycji analizuje się sąsiedztwo miejscowości, dostęp do komunikacji oraz liczbę potencjalnych pracowników w okolicy.
Co obejmuje infrastruktura parku logistycznego?
Pierwszą warstwą są powierzchnie magazynowe. Hale mogą zostać podzielone na moduły o różnej wielkości, dzięki czemu na terenie jednego parku działają firmy o odmiennych potrzebach. W budynkach powstają strefy składowania, kompletacji, pakowania oraz wydań.
Drugą warstwę tworzy zaplecze transportowe. Obejmuje doki, bramy z poziomu zero, drogi wewnętrzne, place manewrowe i parkingi. Ich rozmieszczenie decyduje o tym, czy pojazdy mogą poruszać się po terenie bez tworzenia zatorów przed halami.
Do tego dochodzi infrastruktura techniczna. Zasilanie, oświetlenie, instalacje przeciwpożarowe, monitoring i sieć telekomunikacyjna umożliwiają bezpieczne prowadzenie operacji. W zależności od przeznaczenia obiekt może również zostać wyposażony w instalacje potrzebne do utrzymywania określonej temperatury.
Park logistyczny obejmuje zazwyczaj także powierzchnie biurowe i socjalne. Dzięki temu osoby zarządzające operacją, działy administracyjne oraz zespoły magazynowe mogą pracować w obrębie jednego obiektu. Informacja o zmianie zamówienia nie musi krążyć pomiędzy biurem w centrum miasta a halą położoną kilkadziesiąt kilometrów dalej.
Nie każdy park posiada bocznicę kolejową lub terminal przeładunkowy. Takie elementy pojawiają się w projektach, których położenie i skala uzasadniają obsługę więcej niż jednego rodzaju transportu. Infrastruktura powinna odpowiadać przepływom, które faktycznie będą odbywać się na danym terenie.
Przedsiębiorca zyskuje gotowe otoczenie dla działalności
Budowa własnego magazynu oznacza zakup gruntu, uzyskanie decyzji administracyjnych, przygotowanie projektu i przeprowadzenie inwestycji. Firma musi przewidzieć, jakiej powierzchni będzie potrzebować za kilka lat, choć jej sprzedaż może zmienić się znacznie wcześniej.
Najem w parku logistycznym pozwala skrócić drogę do uruchomienia operacji. Przedsiębiorca otrzymuje powierzchnię w budynku przygotowanym do obsługi magazynowej, w otoczeniu dróg, placów i instalacji technicznych. Pozostaje dostosowanie modułu do konkretnego procesu oraz montaż wyposażenia potrzebnego danej firmie.
Jedną z największych zalet parku logistycznego jest możliwość dopasowania zajmowanej powierzchni do etapu rozwoju przedsiębiorstwa. Firma może rozpocząć działalność w mniejszym module, a później powiększyć zaplecze, jeżeli w danym obiekcie lub kompleksie dostępna jest kolejna przestrzeń.
Elastyczność dotyczy również przeznaczenia hali. Część przedsiębiorstw potrzebuje przede wszystkim wysokiego składowania. Inne wykorzystują dużą powierzchnię do kompletacji albo łączą magazyn z lekką produkcją. Odpowiednio zaprojektowany moduł można przygotować zgodnie z wybranym sposobem pracy.
Bliżej klienta, ale niekoniecznie w centrum miasta
Rozwój sprzedaży często zmienia geografię firmy. Magazyn, który dobrze obsługiwał jeden region, zaczyna wysyłać coraz więcej zamówień na drugi koniec kraju. Samochody pokonują dłuższe trasy, terminy dostaw stają się trudniejsze do utrzymania, a koszt każdej przesyłki rośnie.
Ulokowanie działalności w parku logistycznym pozwala przesunąć zapas bliżej odbiorców. Nie zawsze oznacza to przeprowadzkę całego magazynu. Firma może uruchomić dodatkowy punkt dystrybucyjny i podzielić obsługiwany obszar pomiędzy dwa obiekty.
Taki układ skraca ostatni odcinek dostawy i daje większą swobodę w planowaniu transportu. Jeżeli część towaru znajduje się już w odpowiednim regionie, nie trzeba za każdym razem wysyłać go z magazynu centralnego.
Korzyść odczuwają również firmy obsługujące sklepy stacjonarne, zakłady lub punkty serwisowe. Regionalny magazyn pozwala częściej uzupełniać ich zapasy i szybciej reagować na brak konkretnego produktu.
Sąsiedztwo innych firm nie jest przypadkowe
Park logistyczny bywa porównywany do dzielnicy stworzonej dla przepływu towarów. Każdy najemca działa na własny rachunek, ale wszyscy korzystają z położenia, układu dróg oraz infrastruktury przygotowanej dla dużej liczby operacji.
Obecność wielu przedsiębiorstw przyciąga przewoźników, firmy serwisowe i dostawców usług potrzebnych w logistyce. Łatwiej zorganizować odbiór towaru z lokalizacji, do której pojazdy regularnie przyjeżdżają również po ładunki innych klientów.
Sąsiedztwo może też ułatwiać współpracę. Producent, operator logistyczny i firma odpowiedzialna za pakowanie mogą działać na terenie jednego kompleksu. Towar przechodzi wtedy do kolejnego etapu bez długiego transportu pomiędzy oddalonymi adresami.
Nie jest to automatyczna korzyść każdego parku. Zależy od profilu firm, skali kompleksu oraz dostępności usług w okolicy. Mimo to większe skupienie działalności magazynowej tworzy warunki, których pojedynczy obiekt położony z dala od innych inwestycji często nie zapewnia.
Park logistyczny a hub logistyczny
Pojęcia te bywają stosowane zamiennie, choć opisują trochę inne rzeczy.
Park logistyczny jest przede wszystkim kompleksem nieruchomości i infrastruktury. Oferuje przestrzeń, w której przedsiębiorstwa mogą składować towary, prowadzić dystrybucję albo wykonywać wybrane operacje produkcyjne.
Hub logistyczny opisuje natomiast funkcję danego miejsca w sieci dostaw. Towary z wielu kierunków spotykają się w jednym punkcie, są porządkowane według dalszej trasy, a następnie ruszają do kolejnych regionów. Hub działa jak węzeł łączący przepływy.
Park może stać się hubem logistycznym, jeżeli jego lokalizacja, skala i sposób wykorzystania nadają mu taką rolę. Nie każdy kompleks magazynowy będzie jednak węzłem o zasięgu krajowym lub międzynarodowym. Część parków obsługuje głównie lokalne firmy i regionalną dystrybucję.
Różnica dotyczy więc perspektywy. Park opisuje miejsce. Hub opisuje zadanie, które to miejsce wykonuje w całym łańcuchu dostaw.
Nie każda duża powierzchnia daje te same możliwości
Przy wyborze parku łatwo skupić się na cenie i liczbie dostępnych metrów. Tymczasem dwa moduły o podobnej powierzchni mogą prowadzić do zupełnie innych kosztów po uruchomieniu działalności.
Dłuższy dojazd do autostrady będzie powtarzał się przy każdym transporcie. Zbyt mały plac manewrowy utrudni obsługę pojazdów w godzinach największego ruchu. Brak komunikacji dla pracowników może później wymusić organizację własnego transportu.
Warto więc spojrzeć na park jak na część procesu, a nie oddzielną nieruchomość. Trzeba przeanalizować kierunki dostaw, liczbę pojazdów, potrzeby kadrowe oraz możliwość rozwoju w tej samej lokalizacji. Dopiero połączenie tych informacji pokazuje, czy dany obiekt będzie wspierał działalność przez kolejne lata.
Powierzchnia magazynowa może być niemal identyczna w wielu miejscach. Trudniej skopiować dobre położenie, dostęp do infrastruktury i przestrzeń pozostawioną na wzrost.
Park logistyczny porządkuje przestrzeń dla biznesu
Najważniejsze funkcje parku logistycznego nie sprowadzają się do przechowywania produktów. Kompleks łączy magazynowanie, dystrybucję i transport w jednym środowisku. Daje firmie gotową infrastrukturę oraz możliwość dostosowania powierzchni bez budowania całego zaplecza od początku.
Dla jednego przedsiębiorstwa największą korzyścią będzie krótszy dojazd do klientów. Inne wybierze park ze względu na możliwość uruchomienia większej operacji w tej samej lokalizacji. Jeszcze inne będzie potrzebowało miejsca, które połączy magazyn z częścią produkcyjną.
W Hillwood projektujemy i wybieramy lokalizacje parków z myślą o tym, jak będą działały po wypełnieniu budynków towarem, ludźmi i ruchem pojazdów. O wartości parku nie świadczy sama liczba metrów kwadratowych. Decyduje o niej to, jak skutecznie pomaga firmom połączyć wszystkie punkty pomiędzy dostawcą a odbiorcą.
